Մեր Ուսուցիչ-առաջնորդները

Ուսուցիչ-առաջնորդները «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ի հենասյունն են։

Ծրագիրը հավաքագրում է բոլոր ակադեմիական և մասնագիտական ոլորտների շրջանավարտների ու փորձառու մասնագետների, որոնք պատրաստ են սովորել, պատասխանատվություն ստանձնել և Հայաստանի երեխաների համար ավելի լավ կրթական հնարավորություններ ստեղծել։

Ուսուցիչ-առաջնորդներն աշակերտների, նրանց ընտանիքների և դպրոցի գործընկերների հետ ձևավորում են դասարաններ, որտեղ երեխաներին առաջադրվում են զարգացնող խնդիրներ, որտեղ նրանք աջակցություն են ստանում և տեսանելի են։ Այս աշխատանքում նրանց թիկունքին են համակարգված պատրաստվածությունը, անհատական քոուչինգը, փոխուսուցումն ու համայնքը, որ հասանելի է ամբողջ երկրում։

Դասարանում անցկացրած երկու տարին հիմք են հանդիսանում համակարգային փոփոխությունների՝ մասնագիտական ողջ կյանքի համար։

Նրանք ավելին են անում, քան դասավանդելն է։ Նրանք առաջնորդում են և շարունակում առաջնորդել ծրագիրն ավարտվելուց հետո ևս։

Մանե Մկրտչյան, մաթեմատիկայի ուսուցիչ

Դովեղի միջնակարգ դպրոց (Դովեղ, Տավուշ) | 11-րդ սերունդ

Մինչև դասարան մտնելը, նախքան ծրագրին միանալը Մանեն աշխատում էր ՀԿ-ների ոլորտում՝ ակտիվորեն ներգրավվելով բնապահպանության և քաղաքացիական հասարակության զարգացմանն ուղղված տարբեր կամավորական նախագծերում։

Նա նաև Վիքիպեդիայի ակտիվ խմբագիր էր:

Մարտահրավերը։

Դպրոցում հիմնական մարտահրավերներից մեկը դասարանում բոլոր աշակերտներին հասանելի և հասկանալի դասավանդման մեթոդներ գտնելն էր, ինչպես նաև նրանց սովորելու մոտիվացիան պահպանելը։

Գործողությունները։

Ցանկացած իրավիճակում լուծումներ գտնելու ձգտումով՝ Մանեն շարունակաբար փորձարկում էր դասավանդման տարբեր մեթոդներ և համբերությամբ փորձում հասկանալ յուրաքանչյուր աշակերտի ուսումնառության առանձնահատկությունները։ Սոցիալ-հուզական ուսումնառության մոտեցումների կիրառմամբ նրա դասերը ժամանակի ընթացքում դարձան ավելի հասցեական և նպատակային։

Ինչ փոխվեց։

Այսօր Մանեի աշակերտներն անհամբերությամբ են սպասում մաթեմատիկայի դասերին՝ պատրաստակամությամբ ստանձնելով նոր նախագծեր և կյանքի կոչելով նոր գաղափարներ։ Նրա դասարաններում առաջնորդական հմտություններն ու ակադեմիական առաջընթացը զարգանում են միասին։

«Ինձ դուր է գալիս գյուղական կյանքի հանգիստ ընթացքը։ Այստեղ իսկապես ժամանակ եմ գտնում լիարժեք ապրելու համար»։ Մանե Մկրտչյան, Դովեղի միջնակարգ դպրոց, «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի» մաթեմատիկայի Ուսուցիչ-առաջնորդ

Մարիամ Սարգսյան, հայոց լեզվի ուսուցիչ

Կոթիի միջնակարգ դպրոց (Կոթի, Տավուշ) | 11-րդ սերունդ

Մինչև ծրագրին միանալը նա աշխատում էր իր հիմնական մասնագիտությամբ՝ որպես լրագրող։

Նա նաև վարում է իր սեփական փոդքասթը։

Մարտահրավերը։

«Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ի Ուսուցիչների առաջնորդության երկամյա ծրագիրը Մարիամի՝ աշակերտների հետ անմիջականորեն աշխատելու նրա առաջին հնարավորությունն էր։ Սկզբում նա դժվարանում էր յուրաքանչյուր դասի և յուրաքանչյուր աշակերտի համար նպատակային մոտեցումներ գտնել և նրանցից ոմանց մեջ հետաքրքրություն առաջացնել իր առարկայի նկատմամբ։

Գործողությունները։

Իր համբերության և նվիրվածության շնորհիվ Մարիամը կարողացավ կապ հաստատել յուրաքանչյուր աշակերտի հետ։ Նա դասերում ներառում էր պահեր, երբ աշակերտներն ավելին են բացահայտում իրենց և դասընկերների մասին՝ ձևավորելով ջերմ դասարանային միջավայր, որտեղ նրանք անկեղծորեն ցանկանում են օգնել միմյանց։

Ինչ փոխվեց։

Այսօր Մարիամն առաջնորդում է դասարաններ, որտեղ հայոց լեզվի դասերն ուրախ, հետաքրքիր և ներգառական են։ Նրա աշակերտները նաև ոգևորությամբ մասնակցում են արտադասարանական միջոցառումներին և միանում տարբեր նախագծերի։ Այսօր Մարիամն իրեն զգալիորեն ավելի վստահ է զգում որպես ուսուցիչ։

«Ծրագիրն ինձ հնարավորություն տվեց վերստին բացահայտելու գյուղական կյանքի ողջ գեղեցկությունը և գտնելու ներքին խաղաղությունս»։ Մարիամ Սարգսյան, Կոթիի միջնակարգ դպրոց, «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստան»-ի հայոց լեզվի և գրականության Ուսուցիչ-առաջնորդ

Ալեքսան Խառատյան, կենսաբանության ուսուցիչ

Նոր Ամանոսի միջնակարգ դպրոց, Նոր Ամանոս, Արագածոտնի մարզ | 11-րդ սերունդ

Մինչև դասարան մտնելը։

Մինչև որպես Ուսուցիչ-առաջնորդ դասարան մտնելը Ալեքսանը կենսաբանություն էր ստացել Վանաձորի պետական համալսարանում՝ բնական գիտությունների խորը ակադեմիական հիմք ձեռք բերելով։ Համալսարանական ուսումնառությանը զուգահեռ նա տարիների արժեքավոր մասնագիտական փորձ էր կուտակել բժշկական և դեղագործական ոլորտներում։ Այս փորձը ոչ միայն զարգացրել էր նրա ճշգրտությունն ու պատասխանատվության զգացումը, այլև ամրապնդել մի հիմնարար համոզմունք. գիտությունն իսկապես արժեք է ստանում, երբ սովորողները կարողանում են այն լաբորատորիայից դուրս բերել և կապել իրական կյանքի հետ։

Մարտահրավերը։

Նոր Ամանոս ժամանելիս Ալեքսանը հանդիպեց տարբեր աստիճանի մոտիվացիա ունեցող, սեփական ուժերին կասկածող և մասնատված գիտելիքներով աշակերտների։ Շատերի համար կենսաբանությունը մնում էր գրքի էջերում՝ որպես անգիր անելու փաստերի անփոփոխ ցանկ, այլ ոչ՝ իրենց ու կենդանի աշխարհը հասկանալու կենսունակ միջոց։ Սահմանափակվելով տեսական ուսուցմամբ և գործնական բացահայտումների սակավ հնարավորություններով՝ աշակերտները դժվարանում էին իրենց պատկերացնել որպես կարողունակ գիտնականներ կամ փոփոխություն իրականացնող ակտիվ դերակատարներ։

Գործողությունները։

Ալեքսանը հիմնովին վերաիմաստավորեց ուսումնառության փորձառությունը՝ դասարանը վերածելով հետազոտության կենդանի լաբորատորիայի։ Նա մեխանիկական անգիրը փոխարինեց գործնական դիտարկումներով, ինտերակտիվ մոդելներով, փորձերով և աշակերտների առաջնորդած աշխույժ քննարկումներով։ Պատրաստի պատասխաններ տալու փոխարեն նա աշակերտներին խրախուսում էր համարձակ հարցեր տալ, վարկածներ առաջադրել և կենսաբանական գործընթացները բացատրել սեփական բառերով։

Դուրս գալով ավանդական դասարանի պատերից՝ Ալեքսանը շրջակա միջավայրը վերածեց կենդանի դասագրքի։ Նա աշակերտներին հնարավորություն տվեց տեսական գիտելիը կապելու իրենց առօրյայի հետ՝ ուղղորդելով նրանց պատասխանատվություն ստանձնել համայնքային նախաձեռնությունների համար։ Նպատակային հոգատարությամբ նա աջակցում էր ամենալուռ ու անվստահ աշակերտներին՝ նրանց տալով առաջնորդության իմաստալից դերեր, որոնց շնորիհիվ նրանք պասիվ դիտորդներից դառնում էին ակտիվ ստեղծողներ։

Ինչ փոխվեց։

Փոփոխությունն ակնհայտ էր։ Տեղեկություն ստացողների լուռ սենյակից դասարանը վերածվեց երիտասարդ հետազոտողների աշխույժ միջավայրի, որտեղ նրանք ստեղծում, հարցեր էին տալիս և համագործակցում էին։ Աշակերտները, որոնք նախկինում տատանվում էին խոսել, սկսեցին առաջնորդել փորձերն ու նոր ձեռք բերած վստահությամբ արտահայտել իրենց գաղափարները։

Կենսաբանությունն այլևս պարզապես ավարտելու համար հաղթահարելիք խոչընդոտ չէր. այն դարձավ կյանքի գործնական գործիքակազմ։ Դպրոցում արմատավորվեց նախաձեռնողականության ուժեղ մշակույթ։ Աշակերտները հասկացան, որ կրթությունը միայն քննության նախապատրաստություն չէ, այլ իրենց համայնքը հասկանալու, ձևավորելու և զարգացնելու կարևոր հիմք։

«Իմ վերջնական նպատակը միայն այն չէ, որ աշակերտները հիշեն կենսաբանությունը։ Ուզում եմ, որ նրանք լինեն բավականաչափ հետաքրքրասեր՝ աշխարհի մասին հարցեր տալու, բավականաչափ վստահ՝ այն ուսումնասիրելու, և բավականաչափ պատասխանատու՝ այն բարելավելու համար»։

Ալեքսան Խառատյան | Նոր Ամանոսի միջնակարգ դպրոց, «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստան»-ի կենսաբանության Ուսուցիչ-առաջնորդ

Արտակ Սաֆարյան, ԹԳՀԳ ուսուցիչ

Սևքարի միջնակարգ դպրոց, Սևքար, Տավուշ | 11-րդ սերունդ

Մինչև դասարան մտնելը։

Մինչև «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ի Առաջնորդության երկամյա ծրագրի միջոցով Ուսուցիչ-առաջնորդ դառնալը Արտակ Սաֆարյանն աշխատում էր itOk-ում որպես ծրագրավորող։

Մարտահրավերը։

Ուսուցիչ-առաջնորդի առաջին մարտահրավերներից մեկը բազմաթիվ տղա աշակերտների վերաբերմունքն էր սովորելու նկատմամբ։ Նրանցից շատերը չէին տեսնում, թե դպրոցում լավ առաջադիմությունը կամ կրթության մեջ ներդրումն ինչպես կարող են նպաստել իրենց ապագային, և դժվարանում էին ուսումնառությունը կապել սեփական ձգտումների հետ։

Գործողությունները։

Նա օրինակ էր բերում սեփական փորձը՝ ցույց տալով աշակերտներին, թե կրթությունն ինչպես կարող է փոխել մարդու կյանքը, միջավայրն ու մտածելակերպը։ Որպես երիտասարդ տղամարդ ուսուցիչ, ծրագրավորող, նա տղաների համար դարձավ իրենց մոտ ընկալվող օրինակ։ Իր օրինակով և աշակերտների հետ ամենօրյա շփմամբ նա ցույց տվեց, որ ուսումնառությունն ու շարունակական զարգացումը կարող են նոր հնարավորություններ բացել և ձևավորել այն ապագան, որը նրանք կարող են կառուցել իրենց համար։

Ինչ փոխվեց։

Ծրագրավորման փորձ ունեցող երիտասարդ տղամարդ ուսուցիչ ունենալը շատ տղաների օգնեց կրթությանն այլ կերպ նայել։ Նրանք սկսեցին ուսումնառությունը դիտարկել ոչ միայն որպես դպրոցական պահանջ, այլև որպես իրենց հնարավորություններն ընդլայնելու, հմտությունները զարգացնելու և ապագայի վրա ազդելու միջոց։ Նրա ներկայությունը օգնեց փոխելու նաև այն ընկալումը, թե ակադեմիական առաջադիմությունն ու անձնական աճը կապ չունեն երիտասարդ տղաների կյանքի և ձգտումների հետ։

«Ուզում էի, որ աշակերտներս իմ օրինակով տեսնեն՝ կրթությունը կարող է փոխել ոչ միայն այն, ինչ գիտես, այլև այն կյանքը, որը կարող ես կառուցել»։

«Դասավանդման իմ հիմնական նպատակներից մեկն այլընտրանքային մտածողություն ձևավորելն ու աշակերտների՝ ինքնուրույն ուսումնասիրելու, փնտրելու և լուծումներ բացահայտելու կարողությունը զարգացնելն է։ Ինքս գալով մեկ այլ մասնագիտական ոլորտից՝ կրթության մեջ բերում եմ նոր հայացք և խրախուսում սովորողներին մտածել ընդունված մոտեցումներից դուրս։ Տեխնոլոգիական կրթությունը տեսական գիտելիք է տալիս ապագայի գործիքների կամ առնվազն դրանց վաղ նախատիպերի մասին։ Երբ արտադասարանական գործունեությունը ներգրավող է, ոչ թե հոգնեցուցիչ կամ միօրինակ, այն օգնում է աշակերտներին դուրս գալ տեսության սահմաններից՝ զարգացնելով այդ գործիքների գործնական կիրառումը, ստեղծարարությունն ու դրանց հետ աշխատելու փորձը»։

Արտակ Սաֆարյան | Սևքարի դպրոց, ՏՏ մասնագետ (գործընկեր ընկերություն՝ ItOk), «Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ի ԹԳՀԳ Ուսուցիչ-առաջնորդ